تبلیغات
ابهام سکوت وبلاگ حامیان و طرفداران تفکر پاک - امر به معروف و نهی از منکر در اندیشه اسلامی از مایکل کوک




کتاب عظیم و مفصل و مستند امر به معروف و نهی از منکر در اندیشه اسلامی در دو مجلد به بازار کتاب

آمد. نویسنده این اثر مایکل کوک است که در حوزه تحقیق و پژوهش در اسلام و حوزه تمدن اسلامی شهرتی بسزا دارد و یکبار هم جایزه سال بهترین آثار در زمینه علوم انسانی را در امریکا نصیب خویش کرده است.

در حال حاضر، مایکل کوک  استاد دانشگاه پریسنتون در امریکاست و تاکنون چندین کتاب و دهها مقاله در حوزه های مختلف اسلام شناسی تألیف کرده است. برخی از این مقالات به فارسی نیز درآمده است.

کتاب امر به معروف و نهی از منکر با عنوان انگلیسی

Commanding right and forbidding wrong in Islamic thought. 2002

چاپ شده است، در نوع خود بزرگترین اثر فقهی – تاریخی است که تاکنون یک شرق شناس در یک موضوع فقهی مشخص نگاشته و با تتبعی گسترده این مبحث را از دیدگاه مذاهب و گرایش های مختلف اسلامی و بر اساس متون شناخته شده مورد بررسی قرار داده است.

داستان نگارش این اثر و انگیزه مؤلف در این باره،  در آغاز آن مقدمه آمده است. این داستان چنان است که در شامگاه روز پنج شنبه 22 سپتامبر 1988 در ایستگاه قطار شهری شیکاگو در حضور جمعی از مردم، زنی مورد تجاوز قرارمی گیرد. یکشنبه بعد از آن روز، نیوریوک تایمز خبر آن را از قول پلیس به چاپ  رساند. نکته مهم در گزارش پلیس آن بود که – به جز یک نفر آن هم پس از تمام شدن ماجرا، هیچ کس برای کمک به قربانی از جای خود حرکت نکرد و این به رغم آن بود که این تجاوز در ساعت های پر رفت و آمد روز انجام شد. فریاد زن هم بی پاسخ ماند. اندکی بعد کارآگاه مارتین گفت: چندین نفر به آن صحنه می نگریستند و زن از آنها کمک خواست، اما هیچ کس به او پاسخی نداد. جالب آن که تجاوزگر به قربانی خود در همان حال، دستور می دهد که لبخند هم بزند و او هم به اجبار چنین می کند. در این میان از جمع حاضرین تنها یک نفر پس از فریادهای مکرر زن که مورد تجاوز قرار گرفته به خیابان می رود، جلوی ماشین پلیس را می گیرد و از آنان می خواهد تا برای دستگیری آن شخص اقدام کنند.

این پرسش برای مایکل کوک مطرح شده است که چرا مردم ساکت ماندند؟

به نظر وی همین که یک نفر اقدام کرده است، و بعد هم مورد تحسین قرار گرفته، نشان می دهد که زمینه ای برای مداخله به صورت یک اصل اخلاقی وجود دارد.

مراجعه به فرهنگ  حقوقی غرب نشان می دهد که گرچه مطالبی در باره امداد به دیگران در آن وجود دارد اما این بحث مهجورتر از آن است که به عنوان فرهنگ ما به تفصیل توصیف شود.

اما به نوشته کوک، اسلام، بر عکس، نام و تعالیمی ویژه برای چنین وظیفه اخلاقی گسترده ای دارد. نام آن امر به معروف و نهی از منکر است.

به هر روی این گزارش شگفتی آقای مایکل کوک را به همراه دارد و وی را به این فکر می اندازد که چرا در نظام حقوقی غرب، افراد چنین تربیت شده اند که هیچ واکنشی در برابر چنین جنایتی از خود نشان نمی دهند. تحقیق بیشتر نشان می دهد که تقریبا برخلاف بسیاری از نظام های حقوقی معمول در دنیا، تنها نظام حقوقی اسلام است که  با داشتن نظام امر به معروف و نهی از منکر زمینه مداخله ناظرین را در برابر انحرافات و اشتباهات فراهم کرده است.

بدین ترتیب کار پژوهش آغاز شده و این کار ارزشمند و پرحجم شکل می گیرد.

اکنون آن کتاب به فارسی درآمده و با جرأت می توان ادعا کرد که در حوزه امر به معروف و نهی از منکر تاکنون چنین اثر جامعی پدید نیامده است.

بخش نخست کتاب مقدمه است که طی آن در چهار فصل تحت عناوین زرگر مرو، قرآن و تفسیر قرآن، حدیث و کتابهای سیره و شرح حال به عنوان متونی که منبعی برای مبحث مورد نظر است مورد ارزیابی قرار گرفته اند. حکایت زرگر مرو حکایت ابراهیم بن میمون است که پس از جنایات ابومسلم خراسانی برابر وی قرار گرفت و او را نهی از منکر کرد و به دست او کشته شد. شرح حال وی و بررسی این حکایت نخست فصل بخش اول کتاب و درآمد مباحث بعدی است.

بخش دوم کتاب در شرح نظریه امر به معروف از دیدگاه حنابله است که از آغاز تا دوره سعودی در آن مورد بحث قرار گرفته است.

بخش سوم شرح دیدگاه های معتزلیان و شیعیان است که در سه مبحث معتزلیان، زیدیه و امامیه این بحث دنبال شده است.

بخش چهارم در باره نظریات دیگر فرقه های اسلامی در زمینه امر به معروف است. فصل نخست حنفیان و در ادامه فصولی به شافعیان، مالکیان و اباضیه اختصاص داده است.

در همین بخش، فصل ویژه ای به غزالی اختصاص داده شده است. دیگر فصل های این بخش عبارتند از: بازنگری اسلام نخستین ، تحولات جدید اسلامی، سرچشمه ها و سنجش ها و فصل پایانی که خاتمه کتاب است.

در هر قسمت مؤلف تلاش کرده است تا دو چیز را مراعات کند.

نخست آن که از منابع و مصادر کهن مربوط به هر نحله مذهبی آغاز کرده و این رویه را تا آنجا که ممکن بوده ادامه داده است. دوم آن که افزون بر دیدگاه ها نوعی تطور تاریخی مربوط به آن نحله مذهبی را هم به لحاظ فکری و هم عملی، یعنی درگیر شدن در واقعیت جامعه ، مد نظر قرار داده است. برای مثال مباحث بخش مربوط به امامیه چنین است:

1.  مقدمه، 2. حدیث امامیه، 3. دانشمندان متقدم امامی، 4. علمای امامی دوره اخیر، (دو بحث اخیر هر کدام به صورت چند مرحله ای و با توجه به نظریاتی که در باره مسائل مختلف مربوط به امر به معروف و نهی از منکر طرح شده مورد توجه قرار گرفته است). برای مثال بحث اذن امام به لحاظ تاریخی مورد توجه قرار گرفته و این که در چه شرایطی این نظریه مطرح شده است. یا برای نمونه بحث واجب کفایی و عینی از منظرهای مختلف چگونه طرح شده است. یا شرایط وجوب امر به معروف در اداور مختلف فقه چگونه ارائه شده است.

همین رویه در باره سایر گرایشهای فقهی هم طرح شده است. برای مثال در باره مذهب حنفی، این اهمیت دارد که زمانی مذهب حنفی به صورت مذهب رسمی عثمانی ها در می آید و بدین ترتیب به صورت عملی درگیر بحث حسبه و امر به معروف می شود و اینجاست که تغییراتی به لحاظ فقهی آن گونه که بتوان در عمل آنها را پیاده کرد در آثار فقهی طرح می شود.

در پایان جلد دوم علاوه بر فهرست منابع که شامل صدها عنوان کتاب و مقاله است، نمایه های کتاب درج شده که راهنمای بسیار خوبی برای برای استفاده بهتر از این اثر می باشد.

ترجمه این کتاب بسیار روان و با فارسی معمول و مفهوم صورت گرفته و اثر یاد شده نه تنها برای علاقمندان به مباحث کلی اسلامی یا حقوقی بلکه برای همه کسانی که به نوعی در ارتباط با تمدن اسلامی تحقیق می کنند می تواند اثری سودمند باشد.

طبیعی است که تحقیق و پژوهش بیشتر می تواند ما را به وجود خطاهایی هم در این اثر واقف کند که این کار را باید بر عهده متخصصان امر گذاشت تا با نقدهای عالمانه، بر عمق این مبحث بیفزایند.

 

ناشر کتاب بنیاد پژوهش های اسلامی وابسته به بنیاد آستان قدس رضوی است که این کتاب را در حجم 1100 صفحه و در دو مجلد در مهرماه 1384 عرضه کرده و خدمت قابل تقدیری در شناخت فرهنگ و اندیشه اسلامی انجام داده است.






برچسب ها: امر به معروف و نهی از منکر ،

How long does it take to recover from Achilles injury?
دوشنبه 27 شهریور 1396 07:06 ق.ظ
Hello i am kavin, its my first occasion to commenting anywhere,
when i read this paragraph i thought i could also
make comment due to this brilliant paragraph.
How do you get Achilles tendonitis?
سه شنبه 17 مرداد 1396 12:10 ب.ظ
Heya! I know this is sort of off-topic however
I had to ask. Does running a well-established blog such as yours require a massive amount work?
I'm completely new to blogging but I do write in my diary everyday.
I'd like to start a blog so I can easily share my personal experience and thoughts online.
Please let me know if you have any kind of ideas or tips for new aspiring bloggers.
Thankyou!
snydersjlcearjne.exteen.com
یکشنبه 15 مرداد 1396 04:10 ب.ظ
I needed to thank you for this very good read!! I absolutely
loved every bit of it. I have you book-marked to check out new stuff
you post…
Foot Problems
شنبه 14 مرداد 1396 02:57 ق.ظ
Write more, thats all I have to say. Literally,
it seems as though you relied on the video to make your
point. You clearly know what youre talking about, why throw
away your intelligence on just posting videos to your weblog when you could be giving
us something informative to read?
deannmooradian.wordpress.com
شنبه 7 مرداد 1396 07:05 ب.ظ
Pretty! This was an incredibly wonderful post. Thank you for supplying this information.
BHW
چهارشنبه 30 فروردین 1396 08:34 ق.ظ
I truly love your website.. Pleasant colors & theme.
Did you make this site yourself? Please reply back as I'm wanting to create my very
own site and would love to find out where you got this from or what the theme is named.
Thank you!
manicure
سه شنبه 22 فروردین 1396 04:01 ق.ظ
I like the helpful information you provide on your articles.
I will bookmark your blog and take a look at again here regularly.
I'm slightly sure I'll be informed lots of
new stuff proper here! Best of luck for the following!
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر